5 września 1850 roku. Eugen Goldstein z Gleiwitz i promienie kanałowe
Archiwalna publikacja z 2026-09-05.
🇵🇱 5 września 1850 roku. Eugen Goldstein z Gleiwitz i promienie kanałowe
5 września 1850 roku w Gleiwitz, dzisiejszych Gliwicach, urodził się Gotthilf Eugen Goldstein. Był fizykiem i jednym z pionierów badań nad wyładowaniami elektrycznymi w rozrzedzonych gazach.
Od 1878 roku pracował przy Berliner Sternwarte. W latach 1890–1896 prowadził badania jako gość Physikalisch-Technische Reichsanstalt. Później korzystał z własnego laboratorium urządzonego ze środków obserwatorium w berlińskim Schönebergu, gdzie pracował do 1927 roku.
W 1886 roku Goldstein odkrył zjawisko, które nazwał promieniami kanałowymi, po niemiecku Kanalstrahlen. Jego osiągnięciem było zaobserwowanie i opisanie tych promieni. Dopiero późniejsze doświadczenia, między innymi Wilhelma Wiena, wykazały, że przenoszą one dodatni ładunek elektryczny.
Dalsze badania promieni kanałowych stały się jednym z etapów rozwoju metod prowadzących do spektrometrii mas. W 1908 roku Royal Society uhonorowało Goldsteina Medalem Hughesa za odkrycia dotyczące wyładowań elektrycznych w rozrzedzonych gazach.
W popularnych opracowaniach Goldstein bywa nazywany odkrywcą protonu. To określenie jest jednak nieprecyzyjne. Odkrył promienie kanałowe, natomiast rozpoznanie jądra wodoru jako składnika innych jąder wiąże się z doświadczeniami Ernesta Rutherforda, których wyniki opublikowano w 1919 roku.
Eugen Goldstein zmarł 25 grudnia 1930 roku w Berlinie. Jego biografia przypomina o udziale urodzonego w Gleiwitz badacza w długim, zespołowym procesie poznawania budowy materii. Jej znaczenie nie wymaga przypisywania mu odkryć dokonanych przez innych uczonych.
Jeżeli cenisz pracę Haus Oberschlesien, możesz wesprzeć dalsze dokumentowanie i udostępnianie historii Górnego Śląska:
PL 93 2490 0005 0000 4530 0024 6728 Tytuł przelewu: DAROWIZNA HO
Poszukujemy również fotografii, dokumentów, książek i pamiątek związanych z regionem. Jeżeli takie materiały znajdują się w Twoim rodzinnym archiwum, skontaktuj się z HO.
