Antoni Stabik. Górnośląski ksiądz, poeta i podróżnik
Archiwalna publikacja z 2026-09-04.
Antoni Stabik. Górnośląski ksiądz, poeta i podróżnik
📅 3 września przypada rocznica śmierci Antoniego Stabika, jednej z ciekawszych, a dziś nieco zapomnianych postaci XIX-wiecznego Górnego Śląska.
Urodził się 13 czerwca 1807 roku w Mikołowie. Uczył się w Gliwicach, studiował teologię we Wrocławiu, a jako kapłan pracował między innymi w Pilchowicach, Mikołowie i Michałkowicach.
✍️ Stabik nie ograniczał się jednak do pracy duszpasterskiej. Pisał poezję, teksty religijne i artykuły, tłumaczył utwory niemieckich autorów, a także współtworzył popularne kalendarze przeznaczone dla mieszkańców Górnego Śląska.
📚 Jego najbardziej znany zbiór poetycki nosił charakterystyczny tytuł „Żarty, nieżarty czyli wierszoklectwa wesołych i poważnych marzeń”.
🌍 Był również podróżnikiem. W latach 1864 i 1865 dwukrotnie odwiedził Włochy, a swoje doświadczenia opisał w wydanych w 1867 roku „Wspomnieniach z podróży do Włoch Górnych i Dolnych”. W 1870 roku odwiedził także Oberammergau w Bawarii, gdzie oglądał słynne misterium pasyjne.
📰 Publikował między innymi w „Tygodniku Katolickim”, „Zwiastunie Górnośląskim”, „Katoliku” oraz w niemieckojęzycznym „Schlesisches Kirchenblatt”.
Jego biografia pokazuje, jak złożony był XIX-wieczny Górny Śląsk. Stabik żył w państwie pruskim, studiował we Wrocławiu, tworzył przede wszystkim dla polskojęzycznych mieszkańców regionu i funkcjonował w świecie, w którym na co dzień spotykały się różne języki i tradycje.
🕯️ Antoni Stabik zmarł 3 września 1887 roku w Michałkowicach. Miał 80 lat.
Dziś jego nazwisko nie należy do najbardziej znanych w historii regionu.
A powinno.
Bo kulturę Górnego Śląska tworzyli także tacy ludzie jak on.
W Mikołowie. W Gliwicach. W Michałkowicach.
Na Górnym Śląsku.