22 marca 1905 roku w Gliwicach podjęto decyzję o utworzeniu instytucji, która na trwałe wpisała się w historię miasta i całego regionu - Górnośląskiego Muzeum (Oberschlesisches Museum). Inicjatorem jego powstan
Archiwalna publikacja z 2026-03-22.
🇵🇱 🇩🇪22 marca 1905 roku w Gliwicach podjęto decyzję o utworzeniu instytucji, która na trwałe wpisała się w historię miasta i całego regionu - Górnośląskiego Muzeum (Oberschlesisches Museum). Inicjatorem jego powstania był tajny radca sądowy Artur Schiller, który wraz z grupą lokalnych działaczy i uczonych dostrzegł potrzebę ratowania od zapomnienia materialnych świadectw dziejów Górnego Śląska.
Wśród osób zaangażowanych w powołanie muzeum znaleźli się również burmistrz Gliwic Hermann Mentzel, historyk i nauczyciel Benno Nitsche - późniejszy autor znanej kroniki Geschichte der Stadt Gleiwitz - oraz ks. dr Johann Chrząszcz, proboszcz z Pyskowic i badacz historii regionu. Ich wspólnym celem było stworzenie miejsca, w którym gromadzone będą zabytki archeologiczne, dokumenty historyczne, przedmioty codziennego użytku oraz dzieła sztuki związane z Górnym Śląskiem.
Pierwsze zbiory muzealne tworzono dzięki darom mieszkańców oraz lokalnych instytucji. Już od początku działalności muzeum pełniło ważną funkcję edukacyjną i naukową, stając się miejscem badań nad historią miasta Gliwic oraz całego regionu. W kolejnych latach instytucja rozwijała się dynamicznie, a jej zbiory systematycznie powiększano o kolejne eksponaty dokumentujące rozwój przemysłu, rzemiosła i życia codziennego na Górnym Śląsku.
Po zakończeniu II wojny światowej muzeum zostało przejęte przez polską administrację i przekształcone w instytucję państwową, kontynuując swoją działalność już jako Muzeum w Gliwicach. Mimo zmieniających się realiów politycznych i społecznych, idea jego twórców - zachowania dziedzictwa regionu dla przyszłych pokoleń - pozostała niezmienna.
Historia powstania muzeum w Gliwicach przypomina, jak wielką rolę odgrywają lokalne inicjatywy społeczne i naukowe w ochronie pamięci o przeszłości. To dzięki zaangażowaniu pasjonatów historii wiele cennych świadectw dziejów Górnego Śląska przetrwało do naszych czasów.
💛💙Jeśli podoba Ci się nasza praca - podziel się postem, zaproś znajomych do obserwowania naszej strony i wesprzyj działalność Haus Oberschlesien dowolnym datkiem. Numer konta: PL 93 2490 0005 0000 4530 0024 6728 Tytuł przelewu: darowizna HO
Zwracamy się również z prośbą o przekazywanie pamiątek, dokumentów i eksponatów związanych z historią Górnego Śląska. Nie pozwólmy, aby nasze dziedzictwo zostało zapomniane.💛💙
