Rynek w Bytom ma korzenie sięgające średniowiecza. Jego obecny kształt jest jednak wynikiem długiego i często dramatycznego procesu przemian. Pierwotnie był niemal idealnym kwadratem, jak przystało na lokacyjne
Archiwalna publikacja z 2026-03-02.
🇵🇱🇩🇪Rynek w Bytom ma korzenie sięgające średniowiecza. Jego obecny kształt jest jednak wynikiem długiego i często dramatycznego procesu przemian. Pierwotnie był niemal idealnym kwadratem, jak przystało na lokacyjne założenie miasta. Z czasem, wraz z kolejnymi przebudowami, przekształcił się w wydłużony prostokąt.
Co istotne, mimo licznych pożarów i najazdów, w tym mongolskiego, przestrzeń rynku nie została unicestwiona. Była przebudowywana, modernizowana i dostosowywana do nowych czasów, lecz nigdy nie przestała być centrum miejskiego życia.
Jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli rynku jest bytomski lew. Monument ustawiono w 1873 roku jako pomnik ku czci ofiar wojny francusko pruskiej z powiatu bytomskiego. Rzeźba szybko obrosła legendą. Mówi się, że gdy miastu zagrozi niebezpieczeństwo, lew się przebudzi.
Druga połowa XIX wieku przyniosła dynamiczny rozwój przemysłowy miasta. Przez rynek poprowadzono linię tramwajową, która stała się symbolem nowoczesności. Największa zmiana nastąpiła jednak po 1945 roku.
Wbrew obiegowej opinii ratusz nie został wysadzony w powietrze przez radzieckich zdobywców. Został ostrzelany i spalony podczas walk, lecz jego ruiny rozebrano dopiero długo po przejściu frontu. Zabytkową bramę wykorzystano następnie jako wejście na cmentarz przy ulicy Staffa. W efekcie rozbiórki przestrzeń rynku niemal się podwoiła i taki układ zachował się do dziś.
Na początku XXI wieku przeprowadzono rewitalizację. Wymieniono nawierzchnię, uporządkowano przestrzeń i zainstalowano fontannę we wschodniej części placu. W 2008 roku powrócił również śpiący lew. Odlew jest oryginalnym egzemplarzem sprowadzonym z Warszawy, gdzie po wojnie jako zdobyczne mienie przez lata stał przed stołecznym zoo. Niestety nie powrócił na swój pierwotny postument.
Rok później bytomski rynek został uznany za jeden z siedmiu cudów architektury województwa śląskiego, wyróżnienie symboliczne, lecz znaczące dla tożsamości miasta.
