Ponownie zaglądamy do najnowszej publikacji o śląskiej wsi w XIX wieku. Pisaliśmy już o obrzędach, dzisiaj przytaczamy fragment o życiu codziennym: „... gospodarz wcześnie rano budzi do pracy służbę (parobkowie
Archiwalna publikacja z 2025-08-04.
🇵🇱🇩🇪 Ponownie zaglądamy do najnowszej publikacji o śląskiej wsi w XIX wieku. Pisaliśmy już o obrzędach, dzisiaj przytaczamy fragment o życiu codziennym: „... gospodarz wcześnie rano budzi do pracy służbę (parobkowie śpią w stajni dla koni, dziewki służebne śpią w stajni dla krów), a potem odmawia poranną modlitwę i prawdopodobnie też śpiewa pieśń poranną. Parobek oporządza konie, przygotowuje sieczkę, jeśli nie zrobił tego wieczorem i przygotowuje – w zależności od roku – niezbędny sprzęt rolniczy. Dziewka służebna z kolei oporządza pozostałe bydło, a przede wszystkim zajmuje się dojeniem krów. W tym czasie gospodyni przygoto¬wała śniadanie, na które zbierają się wszyscy domownicy. Dopóki trwają prace polowe, dziewka pomaga przy nich; zimą w gospodarstwach zwykle gospodarze wraz ze swoją służbą młócą zboże. Obiad zwykle jest rozpo¬czynany i kończony modlitwą przy stole. Porą zimową, po kolacji, dziewki biorą do ręki swe kądziele i wrzeciona, i zwykle chodzą na prządki, na które umówiły się we wsi, gdzie często jest bardzo gwarnie i gdzie wymie¬nia się wiejskie nowinki. Parobek albo przeleży cały wieczór na ławie przy piecu lub na zapiecku, albo odwiedza prządki, aby tam popisać się swoimi często prostackimi żartami. Natomiast w niedziele, kiedy w miejscowości sprawowane jest nabożeństwo, do kościoła przychodzi większość doro¬słych. Po obiedzie także śpiewana jest wspólnie pieśń przy stole, a jeśli później nie ma tańców w gospodzie, wówczas czeladź stoi pospołu przed poszczególnymi zagrodami wiejskimi, rozmawiając lub komentu¬jąc przechodzące osoby. Jeśli jednak są tańce, wówczas starzy i młodzi, duzi i mali, ciągną do gospody, niestety w większej liczbie niż do kościoła. Podczas takiej tanecznej zabawy czasami dzieje się różnie, tym bardziej że gorzałka – utrapienie Boże – wciąż w dużej mierze rządzi ludnością wiejską. Niezgoda, kłótnie, bójki, nieprzyzwoitość i przychówek są często skutkami tych zabaw tanecznych”. Fragment pochodzi z książki „Chey. Panie gospodarzu domu tego... Życie codzienne ludności wiejskiej i obrzędy na Śląsku w XIX wieku na kartach kroniki wsi Krzywiczyny” opr. : Monika Czok i Barbara Sypko, Opole 2025. Książka do nabycia w Archiwum! Zdjęcia z Kolekcji Państwa Marii i Dariusza Wandrowskich Archiwum Państwowe w Opolu , sygn. 45/3839/10 #historiaŚląska #zwyczaje #książka #archiwum
Tekst i fotografia: Archiwum Państwowe w Opolu Z podziwem dziękujemy za Wasz nieoceniony wkład i zaangażowanie w misję zachowywania dziedzictwa.
