Browar Hindenburg
Archiwalna publikacja z 2025-05-17.
🇵🇱🇩🇪 Browar Hindenburg Zabytkowa butelka i dzieje piwowarstwa w sercu przemysłowego Śląska
Wśród pamiątek śląskiego dziedzictwa przemysłowego czasem trafia się pozornie prosta butelka, która niesie w sobie niezwykłą historię. Tak właśnie jest z zachowaną flaszką z napisem „Flaschenbierbrauerei Hindenburg”, pochodzącą z dawnego Zabrza (wówczas Hindenburg O.S.). Ten artefakt to relikt po jednym z najważniejszych browarów przemysłowych działających na Śląsku na przełomie XIX i XX wieku.
Choć sam Browar Hindenburg działał lokalnie, należał do potężnego berlińskiego koncernu – Ostwerke AG, znanego również jako Victoria-Brauerei AG, której filie istniały w Berlinie-Stralau, Pankow, Charlottenburgu, a także właśnie w Górnośląskim Okręgu Przemysłowym. Historia tej spółki sięga końca XIX wieku, kiedy to browary Schaarschuhsche i Fürstlich Reischachsche w Stralau połączono w 1897 roku w jedno przedsiębiorstwo.
Na czele Victoria-Brauerei AG przez wiele lat stał Ignatz Nacher – znany żydowski przemysłowiec i filantrop. To właśnie jego decyzje o modernizacji zakładów, wprowadzeniu kaucji za butelki i rozbudowie infrastruktury sprawiły, że browar osiągnął znaczącą pozycję na rynku. W Stralau działała słynna „Wieża Butelkowa”, w której codziennie napełniano nawet 300 000 butelek piwa – podobna infrastruktura powstała także w Zabrzu.
W czasie II wojny światowej browar w Zabrzu, podobnie jak inne zakłady należące do Ostwerke, wykorzystywał pracę przymusową, o czym przypomina dziś jedynie milcząca architektura przemysłowa.
Zachowana butelka to nie tylko kolekcjonerska perełka – to także świadectwo historii regionu, gdzie przemysł, kapitał i kultura stykały się w niezwykłej formie codziennego produktu: piwa.