W przyszłym roku w lutym minie pół wieku od śmierci Hansa Bellmera - katowickiego malarza, rzeźbiarza i grafika. Mieszkał w kamienicy przy Beatestraße 47 (obecnie Kościuszki). W Kattowitz ukończył gimnazjum prz
Archiwalna publikacja z 2024-11-10.
W przyszłym roku w lutym minie pół wieku od śmierci Hansa Bellmera - katowickiego malarza, rzeźbiarza i grafika. Mieszkał w kamienicy przy Beatestraße 47 (obecnie Kościuszki). W Kattowitz ukończył gimnazjum przy August-Schneiderstraße (obecnie Mickiewicza), jako dwudziestolatek zorganizował też w 1922 swą debiutancką wystawę grafiki, która skończyła się dla niego... aresztem (być może w nowej politycznej rzeczywistości, którą dopiero co uszczęśliwiono przygraniczne do niedawna miasto, zaczęło już wtedy brakować miejsca na prezentację rodzimej twórczości artystycznej odbiegającej od wyobrażeń o niej ówczesnej władzy). W wieku 21 lat rozpoczął studia w Berlinie na Technische Universität, których jednak nie ukończył, zajął się prowadzeniem w tym mieście agencji reklamowej. Najbardziej kojarzony jest z serią rzeźbiarskich instalacji >Lalki< (Les Poupées) przygotowanych z wykorzystaniem lalek ludzkiej wielkości, specyficznie przedstawionych, nieraz zdeformowanych, czy rozczłonkowanych, zestawionych w zaskakujący sposób. Te dość niepokojące, a w latach 30. zapewne również szokujące instalacje interpretowane były wówczas, m.in. jako próba eksploracji tematyki pożądania i seksualności, czy też artystyczna, przewrotna odpowiedź na rozwijający się w tamtych latach kult perfekcyjnego ciała. Jego wyróżniająca się twórczość kojarzona była z surrealizmem. Po dojściu do władzy w Niemczech nazistów sztuka Bellmera uznana została za zdegenerowaną. W 1938 artysta opuścił Berlin i przeniósł swą aktywność do Paryża, gdzie spotkał pokrewne artystycznie dusze współtworzące nurt surrealizmu (w tym samego André Bretona), z którymi związał swoją dalszą działalność. Po wojnie pozostał w tym mieście, zajął się fotografią i tworzeniem grafik kojarzonych głównie z erotyzmem. Artystę zajmowały też tematy z pogranicza sztuki i filozofii, np. kwestie związane z mechanizmem ludzkiego poznania, czy uczestnictwa ciała w procesie wyobraźni. W 1954 poznał pisarkę i rysowniczkę Unicę Zürn, z którą spędził swe życie aż do jej samobójstwa w 1970. Był aktywny zawodowo do lat sześćdziesiątych XX w. Zmarł pięć lat po śmierci swojej partnerki, został pochowany na cmentarzu Père-Lachaise.
*
Twórczość artysty jest istotną częścią historii surrealizmu, czy ogólnie sztuki nowoczesnej. Jego dzieła posiadają w swych kolekcjach najważniejsze światowe instytucje sztuki. Do stycznia prace artysty można podziwiać na jednej z wystaw paryskiego Centre Pompidou obok m.in. obrazów Salvadora Dali. Pomimo, że upłynęło już prawie pół wieku od jego śmierci, niektóre nieco odważniejsze dzieła Bellmera potrafią wzbudzać dzisiaj nie mniejsze kontrowersje od tych, które wywoływały za jego życia.