W średniowieczu, Pszów był małą, niemal nieznaną osadą, której początki ginęły w mrokach dziejów. Zaskakująca wzmianka z 973 roku wspomina o plemieniu Psouane, co niektórzy historycy próbują łączyć z Pszowem, choć nie ma
Archiwalna publikacja z 2024-09-08.
🇵🇱🇩🇪W średniowieczu, Pszów był małą, niemal nieznaną osadą, której początki ginęły w mrokach dziejów. Zaskakująca wzmianka z 973 roku wspomina o plemieniu Psouane, co niektórzy historycy próbują łączyć z Pszowem, choć nie ma na to jednoznacznych dowodów. Pewnym jest jednak, że pierwsza potwierdzona wzmianka o Pszowie pochodzi z 1265 roku, kiedy to osada zyskała prawa książęce, a jej pierwszym wolnym sołtysem został Richulf.
To był czas, kiedy drewniany kościółek Świętego Krzyża powstał w sercu wioski, a jego duszpasterzem został Jasco. Mimo, że kościół był skromny, mieszkańcy Pszowa z dumą oddawali się swojej wierze, nie wiedząc, że za kilka stuleci kościół stanie się punktem na trasie wielu pielgrzymów.
W XIV wieku, ziemie pszowskie dzierżawił rycerz Czetrycz, człowiek pełen ambicji i siły. Pod jego panowaniem, wieś zaczęła się rozwijać. To właśnie wtedy, wokół murowanego kościoła Wszystkich Świętych, który zastąpił dawny drewniany budynek, zbierała się coraz większa wspólnota wiernych. Choć nikt wtedy nie podejrzewał, że kolejne stulecia przyniosą burzliwe zmiany.
W 1544 roku nowy właściciel Pszowa, Wacław Siedlicki, wprowadził do osady luteranizm, co wzbudziło sprzeciw miejscowej ludności. Jednak reformacja trwała krótko, bo już w 1628 roku Pszów wrócił pod skrzydła katolicyzmu. Mimo to, pamięć o tamtych czasach pozostawała żywa.
Wieść o Pszowie dotarła daleko, kiedy w 1667 roku miejscowa kobieta, Anna Wilkowa, została skazana na śmierć za rzekome czary. To dramatyczne wydarzenie wpisało się w mroczne karty historii osady, na zawsze pozostawiając ślad w zbiorowej pamięci.
Z kolei wiek XVIII przyniósł rozwój Pszowa jako ważnego ośrodka pielgrzymkowego, gdy do miejscowego kościoła sprowadzono kopię obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej. W latach 1743–1746 wybudowano monumentalny późnobarokowy kościół Narodzenia Matki Boskiej, który do dziś dominuje nad panoramą miasta. Wieś powoli, lecz systematycznie się rozwijała, stając się miejscem ważnym zarówno religijnie, jak i gospodarczo.
Wiek XIX przyniósł dalszy rozwój przemysłowy. Rozpoczęto eksploatację gipsu, a w 1843 roku powstała kopalnia węgla „Anna”. Dzięki tej inwestycji, Pszów z małej wioski przemienił się w tętniący życiem ośrodek górniczy. Budowa dróg i kolejki linowej łączącej kopalnię ze stacją kolejową w Rydułtowach sprawiła, że wieś stała się jeszcze bardziej zintegrowana z regionem.
Mimo wielkich zmian, Pszów zachował swój wyjątkowy, barokowy urok. W 1929 roku, ukończono budowę Kalwarii Pszowskiej, która stała się symbolem duchowego życia miejscowości. Choć w latach 70. XX wieku Pszów został włączony do Wodzisławia Śląskiego, jego mieszkańcy nigdy nie stracili poczucia własnej tożsamości. W 1954 roku, Pszów uzyskał prawa miejskie, co było uwieńczeniem jego długiej i burzliwej historii.
Dziś, spacerując po urokliwych uliczkach Pszowa, można odczuć, że czas płynie tu nieco wolniej. Barokowa Bazylika Mniejsza pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny wciąż przyciąga pielgrzymów, a dawna kopalnia „Anna”, zamknięta w 2012 roku, powoli przeistacza się w nowoczesną strefę rekreacyjno-edukacyjną, oferując nowe możliwości rozwoju dla mieszkańców i turystów. Kalwaria Pszowska nadal pełni rolę miejsca modlitwy i zadumy, przypominając o bogatej przeszłości tej niezwykłej miejscowości.
Pszów to miejsce, gdzie historia spotyka się z nowoczesnością, a ludzie, choć osadzeni w tradycji, patrzą odważnie w przyszłość, budując swoją małą, lecz niezwykle istotną przestrzeń na mapie Górnego Śląska.
@[108312355856273:274:Pszów]
🇩🇪Im Mittelalter war Pschow eine kleine, fast unbekannte Siedlung, deren Anfänge in den Nebeln der Geschichte verloren gingen. Eine überraschende Erwähnung aus dem Jahr 973 bezieht sich auf den Stamm der Psouane, den einige Historiker mit Pschow in Verbindung bringen, obwohl es dafür keine eindeutigen Beweise gibt. Sicher ist jedoch, dass die erste bestätigte Erwähnung von Pschow aus dem Jahr 1265 stammt, als die Siedlung das herzogliche Recht erhielt und ihr erster freier Vogt Richulf wurde.
Es war die Zeit, in der in der Dorfmitte die hölzerne Kirche zum Heiligen Kreuz errichtet wurde, deren erster Pfarrer Jasco war. Obwohl die Kirche bescheiden war, zelebrierten die Bewohner von Pschow ihren Glauben mit Stolz, ohne zu ahnen, dass die Kirche Jahrhunderte später ein Pilgerziel werden würde.
Im 14. Jahrhundert wurden die Güter von Pschow vom Ritter Czetrycz gepachtet, einem Mann voller Ehrgeiz und Stärke. Unter seiner Herrschaft begann sich das Dorf zu entwickeln. In dieser Zeit versammelte sich um die neu erbaute gemauerte Allerheiligenkirche, die die alte Holzkirche ersetzte, eine immer größer werdende Gemeinde von Gläubigen. Niemand ahnte jedoch, dass die kommenden Jahrhunderte stürmische Veränderungen bringen würden.
Im Jahr 1544 führte der neue Besitzer von Pschow, Wenzel Siedlicki, den Protestantismus in die Siedlung ein, was bei der lokalen Bevölkerung auf Widerstand stieß. Doch die Reformation dauerte nur kurz, denn schon 1628 kehrte Pschow zum Katholizismus zurück. Dennoch blieb die Erinnerung an diese Zeit lebendig.
Die Nachricht über Pschow erreichte weite Kreise, als im Jahr 1667 die Dorfbewohnerin Anna Wilkowa wegen angeblicher Hexerei zum Tode verurteilt wurde. Dieses dramatische Ereignis prägte die dunklen Kapitel der Geschichte des Dorfes und hinterließ für immer Spuren im kollektiven Gedächtnis.
Das 18. Jahrhundert brachte hingegen den Aufstieg Pschows als wichtiges Pilgerziel, als eine Kopie des Bildes der Schwarzen Madonna von Tschenstochau in die örtliche Kirche gebracht wurde. In den Jahren 1743–1746 wurde die monumentale spätbarocke Kirche der Geburt der Jungfrau Maria erbaut, die bis heute die Silhouette der Stadt dominiert. Das Dorf entwickelte sich langsam, aber stetig und wurde sowohl religiös als auch wirtschaftlich bedeutender.
Das 19. Jahrhundert brachte eine weitere industrielle Entwicklung. Die Gipsförderung begann, und 1843 wurde das Kohlebergwerk „Anna“ gegründet. Durch diese Investition verwandelte sich Pschow von einem kleinen Dorf in ein pulsierendes Bergbauzentrum. Der Bau von Straßen und einer Seilbahn, die das Bergwerk mit dem Bahnhof in Rydultau verband, machte die Siedlung noch enger mit der Region verbunden.
Trotz der großen Veränderungen bewahrte Pschow seinen besonderen, barocken Charme. 1929 wurde der Bau der Pschower Kalvarienberg abgeschlossen, der zum Symbol des geistlichen Lebens der Stadt wurde. Obwohl Pschow in den 1970er Jahren nach Loslau eingemeindet wurde, verloren seine Bewohner nie ihr starkes Gefühl der eigenen Identität. 1954 erhielt Pschow das Stadtrecht, was die Krönung seiner langen und turbulenten Geschichte darstellte.
Heute, wenn man durch die malerischen Straßen von Pschow spaziert, kann man das Gefühl haben, dass hier die Zeit etwas langsamer vergeht. Die barocke Basilika der Geburt der Jungfrau Maria zieht weiterhin Pilger an, und das ehemalige Bergwerk „Anna“, das 2012 geschlossen wurde, verwandelt sich langsam in eine moderne Freizeit- und Bildungszone und bietet neue Entwicklungsmöglichkeiten für Einwohner und Touristen. Der Kalvarienberg von Pschow bleibt ein Ort des Gebets und der Besinnung und erinnert an die reiche Vergangenheit dieser außergewöhnlichen Stadt.
Pschow ist ein Ort, an dem Geschichte auf Moderne trifft, und die Menschen, obwohl tief in der Tradition verwurzelt, mutig in die Zukunft blicken und ihren kleinen, aber äußerst wichtigen Platz auf der Landkarte Oberschlesiens gestalten.
Na więcej aktualnych odcinków zapraszamy na kanał: @[100063910820459:2048:Ślōnskŏ Rajza]